En'âm Sûresi 152. Âyet

Elmalılı Tefsiri

وَلَا تَقْرَبُوا مَالَ الْيَتٖيمِ ve yetîm malına yaklaşmayınız -hiç bir suretle taarruz etmeyiniz bu da haramdır. اِلَّا بِالَّتٖى هِىَ اَحْسَنُ حَتّٰى يَبْلُغَ اَشُدَّهُ ancak kuvvetlerine erinceye rüşdüne baliğ oluncaya kadar -hıfz-u tenmiye ve zamanında teslim gibie n güzel suretle takarrüb -mümkin olan en güzel velâyet ve vesayetm üstesnâ. O zaman «فَاِنْ اٰنَسْتُمْ مِنْهُمْ رُشْدًا فَادْفَعُوٓا اِلَيْهِمْ اَمْوَالَهُمْ» [sûrei «Nisa» ya bak]. وَاَوْفُوا الْكَيْلَ وَالْمٖيزَانَ بِالْقِسْطِ kileyi ve teraziyi denk ve tam tutunuz. -Hem noksan veya fazla ölçü kullanmayınız hem de ölçer ve tartarken eksik veya fazla ölçü kullanmayınız hem de ölçer ve tartarken eksik veya fazla yapmayınız, ağdırmayınız ki eksiği fazlası haramdır. Binaenaleyh yetîm malı olmasa bile hukukı gayre tecavüz de haramdır. Şu kadar ki لَانُكَلِّفُ نَفْسًا اِلَّا وُسْعَهَا biz bir nefse vüs’undan başkasını teklif etmeyiniz.- Binaenaleyh adl-ü tesviye haddi zatında zor bir şey ise de buna da vüs’unuz kadar riayetle mükellefsiniz, vüs’unuzun yetişemediği ma’füvdür. وَاِذَا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا ve söz söylediğiniz zaman adlolunuz: Ya’ni gerek hukûmet ve gerek şehadet ve gerek her hangi bir hususta bir söz söylediğiniz vakıt hakkını, doğrusunu söyleyiniz -adl-ü hakkın hılâfını söylemeyiniz ki bu da haramdır. وَلَوْ كَانَ ذَاقُرْبٰى velevse leh veya aleyhinde söyliyeceğiniz, tarafdarlık etmeyiniz وَبِعَهْدِ اللّٰهِ اَوْفُوا ve Allahın ahidlerini iyfa ediniz gerek Allahın size teklif etmiş olduğu ahidleri, emirleri, nehiyleri ve gerek sizin Allaha veya Allah namına diğerlerine verdiğiniz ahidleri nezirleri yeminleri, akıdleri, sahih olan her nevi’ taahhüdatı temamen yerine getiriniz.- Nakzı ahid de haramdır. Görülüyor ki bu emirden müstefâd olan vücub ve zıddının hurmeti iyman ve amel hududunun şamil olduğu her nevi’ evamir-ü nevahiy ile bütün uhûde mütenavildir. Binaenaleyh «وَذَرُوا ظَاهِرَ الْاِثْمِ وَبَاطِنَهُ» emri ve buraya kadar sebkeden ıbadat, hıll-u hurmet ve sâire ahkâmı hep burada dahildir. ذٰلِكُمْ İşte bunları: Bu teklifleri وَصّٰيكُمْ بِهٖ rabbınız size tavsıye -ve ekiden emre tti ki لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ tezekkür edesiniz.- Bunları iyice hatırınızda tutasınız ve zımnındaki derin muhteveyatını düşünesiniz de mûcebiyle amel eyliyesiniz.