Sâd Sûresi 72. Âyet

Elmalılı Tefsiri

فَاِذَا سَوَّيْتُهُ Binaenaleyh onu tesviye ettiğim «خَلَقَ فَسَوّٰى» kavlinden de anlaşıldığı üzere tesviye halktan sonra olur. Demek ki insan maddesi çamurdan yaradıldıktan sonra bir de insan suretini almak, insanlık seviyyesine gelmek için bir müddet de tesviye olunmuş, bedeninin cezası kıvamına getirilmek için düzeltilmiştir. Bu sebebledir ki muhtelif âyetlerde muhtelif meratibi halkına işaret olunmuştur. Netekim «اٰلِ عِمْرٰنَ» da türabdan, burada tınden, «قَدْ اَفْلَحَ» da «سُلَالَةٍ مِنْ طٖينٍ» den, «حِجْرِ» de «صَلْصَالٍ» den «حَمَأٍ مَسْنُونٍ» dan «Enbiya» da acelden halk edildiği söylenmiştir. وَنَفَخْتُ فٖيهِ مِنْ رُوحٖى Ve içine ruhumdan nefheylediğim vakıt - «ruhî» izafeti cüz’iyyet için değil, şeref içindir. Çünkü ruh, Allahın emrindendir. Nefıh ta’biri de maddeye bilfiıl hayat mebdeinin ifazasını temsil eder. Hattâ «وَعَلَّمَ اٰدَمَ الْاَسْمَآءَ» den anlaşıldığına göre yalnız hayatı cismaniyye değil, hayatı zihniyye ve ılmiyye mebdei olan şuur ruhunun nefsi natıkanın teallûkunu ifâde eder. Yoksa nefhı ruh, hayat alâiminden olan teneffüs ile de te’vil olunabilirdi. فَقَعُوا لَهُ – «فاء» cezaiyye, «قعوا» vuku’dan «قع» emri hazırının cem’idir. Ya’ni ruh nefh olununca onun için düşün سَاجِدٖينَ sacidîn olarak, her biriniz secde ederek - tehıyye ve tekrim secdesi, yâhud Allahın emrine kıble secdesi