Nisâ Sûresi 140. Âyet

Elmalılı Tefsiri

وَقَدْ نَزَّلَ Âsım ve Ya’kub kıraetlerinden maadasında meçhul sıgasiyle «وَقَدْ نَزَّلَ» عَلَيْكُمْ فِى الْكِتَابِ halbuki mukaddema size kitabda Allah size şöyle tenzil buyurmuş, şöyle indirilmiş idi: اَنْ اِذَا سَمِعْتُمْ اٰيَاتِ اللّٰهِ يُكْفَرُ بِهَا وَيُسْتَهْزَأُ بِهَا ki Allahın âyâtını küfredilirken ve istihza olunurken işittiğiniz vakıt فَلَا تَقْعُدُوا مَعَهُمْ o kâfirler ve müstehzilerle beraber oturmayınız حَتّٰى يَخُوضُوا فٖى حَدٖيثٍ غَيْرِهٖ tâ ki başka lâkırdıya dalsınlar. O halde onlarla beraber oturmaktan bile sakınmak ve ızzeti iymanı muhafaza etmek lâzım gelirken onlarla müvalât etmek ve onlardan ızzet beklemek nasıl olur?»-

Mekkede müşriklerin ahvaline karşı Peygambere hıtaben «وَاِذَا رَاَيْتَ الَّذٖينَ يَخُوضُونَ فٖٓى اٰيَاتِنَا فَاَعْرِضْ عَنْهُمْ حَتّٰى يَخُوضُوا فٖى حَدٖيثٍ غَيْرِهٖ» nâzil olmuştu. Medinede de ahbarı Yehud bulundukları meclislerde Kur’andan küfr-ü istihza ile bahs ederler ve Münafıklar da onlarla beraber bulunur dinlerlerdi. Bundan dolayı o âyet mealen tekzir olunmuş ve bu suretle Peygambere hıtabın bütün ümmetine hıtab demek olduğu anlatılmış ve buyurulmuştur ki اِنَّكُمْ اِذًا مِثْلُهُمْ bu takdirde, ya’ni Allahın âyetlerile küfr-ü istihza edilirken beraberlerinde oturduğunuz surette siz onların, o kâfir müstehzilerin mislisinizdir. O vakıt siz de onlar gibi kâfir olursunuz.»- Bu âyetin zâhirine nazaran âyatullah ile istihza küfr olduğu gibi o sıra mücerred onların yanında oturmak dahi küfr olacağı anlaşılıyor. Maamafih ulemai akaid bunu rıza ile takyid etmişlerdir ki buna karine de sebebi nüzulün Münafıklar hakkında olmasıdır. Fakat rıza, terki i’tiraz demek olduğuna göre sarahaten veya zımnen i’tiraz edilmedikçe küfürden kurtulunmamak lâzım gelir. Kalkıb gitmek de bir i’tiraz demektir. Meğer ki «اِلَّا مَنْ اُكْرِهَ وَقَلْبُهُ مُطْمَئِنٌّ بِالْاٖيمَانِ» olsun. -Oturur onlar gibi olursa ne mi olur? اِنَّ اللّٰهَ جَامِعُ الْمُنَافِقٖينَ وَالْكَافِرٖينَ فٖى جَهَنَّمَ جَمٖيعًا şüphesiz ki Allah Münafıklarla kâfirlerin mecmuunu Cehennemde cem’edecektir. Dünyada âyâtullahı istihza etmekte içtima’ ederler.