Bakara Sûresi 229. Âyet

Elmalılı Tefsiri

اَلطَّلَاقُ Şer’an kaydı nikâhın ref’i demek olan talâk: boşamak مَرَّتَانِ iki kerredir. فَاِمْسَاكٌ بِمَعْرُوفٍ Talâkı müteakıb hükûm de ya dönüb hüsni muaşeret ve iyi muamele ile tutmaktır.- Demek ki talâk lafzı sarihi iki kerresinde talâkı ric’î ifade eder اَوْ تَسْرٖيحٌ بِاِحْسَانٍ veya dönmeyip ihsan ile, güzellikle salıvermektir. وَلَا يَحِلُّ لَكُمْ اَنْ تَاْخُذُوا مِمَّآ اٰتَيْتُمُوهُنَّ شَيْئًا Ve mukaddema nikâh için onlara vermiş olduğunuz mehirlerden talâk mukabilinde bir şey almanız halâl olmaz. Bu halâl olmazsa diğer mall arından hiç olmaz. Erkekler buna tenezzül etmemeli, kadınalır tazyık edib talâk behanesiyle verdiklerini geri almağa veya onlardan istifade etmeğe kalkışmamalıdır, böyle bir şey kat’iyyen haramdır. اِلَّآ اَنْ يَخَافَآ اَلَّا يُقٖيمَا حُدُودَ اللّٰهِ Meğer ki o karı koca Allahın ta’yin ettiği hududda duramayacaklarından endişe etmiş, sevişemeyip hukukı zevciyete riayet edemiyecekleri, gayrı meşru bir hale giriftar olacakları zannına düşmüş bulunsunlar. فَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا يُقٖيمَا حُدُودَ اللّٰهِ o vakıt ey hâkimler! bu ikisinin Allahın ta’yin ettiği hududı şeri’de duramıyacaklarından korkar, bunu ba’zı emarelerden anlarsanız فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا فٖيمَا افْتَدَتْ بِهٖ o zaman kadının kaydı nikâhtan kurtulmak için talâka mukabil gerek mehir ve gerek saireden veridiği bedelde ne veren zevce ne de alan zevc, ikisine de cünha yoktur. -Bu suretle hul’olub nikâhtan sıyrılmak caizdir. Ve bu bir talâkı bâin olur ve talâkın da böyle ric’at caiz olmaz bâin nev’i vardır. Rivayet olunuyor ki Abdullah ibni Übeyy ibni Selûlün kızı Cemile zevci Sabit ibni Kaysi sevmezmiş, Resulullaha gelmiş de «ya Resulullah ne ben ne Sabit başlarımızı hiç bir şey bir araya getiremiyecek. Vallahi ne dininde ne ahlâkında bir aybını görmüyorum. Lâkin islâmdan sonra küfre düşmeği çirkin görüyorum, ona da bugzumdan tahammül edemiyorum. Bir gün perdenin bir tarafını kaldırıb baktım, karşıdan bir kaç kişi içinde gördüm, ne göreyim içlerinde en siyahı, en kısası, en çirkin yüzlüsü o» demiş, badehu bu âyet nâzil olmakla Sabitten mehrolarak aldığı bağçeyi verib hul’olmuştu.

تِلْكَ İşte bu ahkâm حُدُودُ اللّٰهِ Allahın ta’yin ettiği hud uddur. فَلَا تَعْتَدُوهَا artık bunları tecavüz etmeyiniz وَمَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللّٰهِ ve her kim Allahın koyduğu hududu tecavüze kalkışırsa فَاُولٰٓئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ işte bunlar zalimlerden ibarettirler. Bu tecavüzle kendilerini gadab ve ıkabı ilâhîye ma’ruz kılmış olacaklarından bu zulmü de evvel emirde kendilerine yapmış olurlar. -Zamir ile iktifa olunmayıb da Allah ismi celâlinin mükerrer ızharı, celâli ilâhîyi ıhtar içindir.