Ahkâf Sûresi 21. Âyet

Elmalılı Tefsiri

اَخَا عَادٍ Âdın kardeşi - ya’ni «اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوهُمْ هُودٌ» buyurulduğu üzeri Âd kavmının içlerinden kendilerine Peygamber olan Hûd aleyhisselâm بِالْاَحْقَافِ Ahkafta -

AHKAF, esâsen uzun ve i’vicaclı yüksekce kum yığını demek olan «hıkf» ın cem’idir ki o eğri büğrü kum

tepeleri demek olup Âd kavmının o inzar sırasında mevkı’leri bu nâm ile yâdolunmuştur. İbni zeyd ve Katâdeden: Yemen bilâdından Şıhr denilen Arzda denize doğru kumluklarda sakin olurlardı, diye İbni Abbastan: Uman ile Mehre arasında, diye rivâyet edilmiş, Muhammed ibni Ishak: da demiştir ki Hûd aleyhisselâm ba’s olunduğu vakıt Âdın menazili ve cemaatleri Ahkaf, Umân mâbeyninde Hadramuta doğru kumluk, sonra da bütün Yemen idi, bununla beraber Arzın her tarafına yayılmış ve Allahın verdiği fazla kuvvetleriyle ahalisini kahretmişlerdi اه. Mu’cemülbüldanda der ki: bu üç rivâyetin üçünde de ma’nâ birdir اه. Ancak Dahhâkten Şamda bir dağdır diye bir rivâyet de varid olmuş ise de İbni atıyye tefsirinde sahih olan demiş: Âdın bilâdı Yemende idi «وَاِرَمَ ذَاتِ الْعِمَادِ» onların idi اه. ( «والفجر» bak). Demek ki ahkaf kelimesi mefhum i’tibariyle Âdın kuvvetlerine rağmen mevkı’lerindeki çürüklüğü ış’ar eden ve inzar ile mütenasib olan bir kelimedir. Bu cihetle وَقَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهٖٓ – de nüzür inzar ma’nâsına nezîrin cem’i olması da mülâhaza olunabilir. Lâkin masdarın cem’i hilâfı zahir olacağından münzir ma’nâsına nezîrin cem’i olmak daha doğrudur, ya’ni Hûddan daha evvel ve daha sonra inzar edice Peygamberler de gelmiş geçmiş ise de şimdi sen bilhassa Hûdun inzarını yadet: اَنْ şöyle ki لَاتَعْبُدُوٓا اِلَّا اللّٰهَ اِنّٖىٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ الخ